แด่ อาจารย์ประเสริฐ เขียนนิลศิริ

ข้าพเจ้ารู้จักกับอาจารย์ประเสริฐ เขียนนิลศิริ หรือที่หลายคนเรียกว่า "ท่านประเสริฐ" จากการแนะนำของศาสตราจารย์พิเศษจรัญ ภักดีธนากุล เมื่อครั้งเริ่มต้นก่อตั้งคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ราวปีพุทธศักราช ๒๕๔๘

และนับแต่นั้น ข้าพเจ้าก็ได้พึ่งพาอาจารย์มาโดยตลอด หากจะกล่าวว่าอาจารย์ประเสริฐคือหนึ่งในผู้ก่อตั้งคณะก็ไม่เกินเลย ยิ่งในระยะตั้งไข่ด้วยแล้วการมีท่านอยู่เคียงข้าง ทำให้ข้าพเจ้าผู้ยังทั้งอ่อนวัยและประสบการณ์ เชื่อมั่นว่าคณะจะเดินไปได้อย่างมั่นคงและถูกทาง อย่างน้อยที่สุด นั่นคือความรู้สึกของศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร.สุมนต์ สกลไชย อธิการบดีผู้ก่อตั้งคณะนิติศาสตร์

ซึ่งเป็นที่ประจักษ์ในหมู่ผู้เกี่ยวข้องในสมัยนั้น

เมื่อเกษียณจากราชการศาล ท่านมาเป็นอาจารย์ประจำคณะอย่างเต็มตัว พร้อมกับเป็นที่ปรึกษาประจำคณะ ทำให้เราได้ทั้ง "ครูสอนกฎหมายที่ช่ำชอง" และ "ต้นแบบนักกฎหมายที่ดำรงตนด้วยคุณธรรม" จะกล่าวว่า อาจารย์ประเสริฐเป็นพระสวมครุยผู้พิพากษา ก็มิใช่คำที่เกินจริง

ในขณะเดียวกัน ท่านได้ให้คำปรึกษาด้านบริหารแก่คณะอย่างต่อเนื่อง ซึ่งประสบการณ์จากอธิบดีผู้พิพากษาศาลภาค ๔ และรองปลัดกระทรวงยุติธรรมยิ่งช่วยให้คณะเติบโตด้วยหลักธรรมาภิบาล เป็นความกรุณาที่คณะได้รับมายาวนาน เกินกว่าถ้อยคำใดจะสรุปได้ครบถ้วน

หากจะเข้าใจอาจารย์ประเสริฐให้ลึกซึ้ง

ต้องเริ่มจาก อำเภอลำปลายมาศ จังหวัดบุรีรัมย์

ครอบครัวนักปกครอง วิธีคิดสมถะ และชีวิตที่เรียบง่าย อาจารย์เข้าสู่งานกฎหมายอย่างซื่อสัตย์ และดำรงตนเช่นนั้นตลอดมา “ขึ้นต้นเป็นไม้ตรง ลงท้ายก็เป็นไม้ตรง”

มั่นคงและอ่อนโยน

อาจารย์มีสุนทรียะชอบวาด ชอบขีดเขียน

ชื่นชมความงามในพุทธศิลป์ เรียบง่ายและนิ่งสงบ

อ่อนโยนในท่าที

หนักแน่นในหลักการ

ตรงและงามในจิตใจ

เมื่อทราบข่าวอาจารย์เจ็บป่วยในบั้นปลาย ข้าพเจ้ารู้สึกสะเทือนใจอยู่ลึก ๆ แต่ก็นับว่าเป็นวาสนาของข้าพเจ้าที่ได้มีโอกาสกราบขออโหสิกรรมต่อท่านไม่นานก่อนท่านลาจาก แม้จะเตรียมใจไว้อยู่บ้าง แต่ความรู้สึกสูญเสียและอาลัยก็ยังมีอยู่ เมื่อกัลยาณมิตรผู้มีพระคุณเดินทางจากไปทีละคน

นามอาจารย์ประเสริฐ สูงส่งด้วยคุณค่า

เขียนนิลศิริ จารความดีให้ดำรงอยู่ตลอดกาล

อาจารย์ประเสริฐ เขียนนิลศิริ คือผู้จารความดีอันสูงส่งให้ดำรงอยู่ในใจพวกเราและในประวัติของคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ตราบนานเท่านาน

ขอแสดงความเคารพอย่างสูง

และน้อมรำลึกถึงคุณูปการของท่าน

ด้วยความอาลัยยิ่ง

กิตติบดี ใยพูล

คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

29 ธันวาคม 2568